અનુભવિકા

.

ઘણી વાર વિદ્યાર્થીઓ કહે છે: આપ આપના બાળપણના યુગની ઊજળી તસ્વીર રજૂ કરો છો. અમારા વર્તમાન સમયની ઊણપો વર્ણવો છો. છતાં આપના સમયમાં પણ કોઈક કમી હશે .  આજની કોઈ બાબતો એવી પણ હશે જે તમે નહીં માણી શક્યા હો …

દોસ્તો! દરેક યુગની પોતપોતાની પોઝિટિવ-નેગેટિવ – હકારાત્મક-નકારાત્મક – બાજુઓ હોય છે.

વર્તમાનને કોસવાનો મારો કોઈ ઈરાદો નથી. જીવનના દરેક તબક્કાને જે તે સ્વરૂપમાં સ્વીકારવામાં સમજદારી હોય છે. પણ પ્રશ્ન ઊઠ્યો જ છે, તો વાત કરી લઈએ.

આજના બાળપણ પાસે કેટલીક એવી સમૃદ્ધિ છે, જે અમારા બાળપણ પાસે ન હતી.

એક ઊડતી નજર નાખીએ.

આજના બાળપણ પાસે જે રંગોની સમૃદ્ધિ છે, તે અમારા બાળપણે ન માણી.

મને સૌ પ્રથમ ગમે છે આજનું રંગબેરંગી બાળસાહિત્ય.

કેવાં સુંદર બાળપુસ્તકો!! ગ્લૉસી પેપર પર રંગીન ચિત્રો, સુંદર અક્ષરો અને સરસ છપાઈ! બાળકની કલ્પનાના ઘોડા ઊડવા લાગે તેટલાં આકર્ષક આ પુસ્તકો! બાળપણમાં ખૂબસૂરત રંગો ભરી દે તેવાં પુસ્તકો!

અમારા બાળપણમાં બ્લેક-એન્ડ-વ્હાઇટ છપાઈવાળાં પુસ્તકો હતાં. રંગીન પુસ્તક પહોંચ બહારની ચીજ. અલીબાબાની વાર્તામાં ગુફામાં ચમકતી સોનામહોરો ક્યાં દેખાય? વાર્તાના કે પાઠ્યપુસ્તકમાં બેએક ગ્લૉસી પ્રકારનાં પાનાં કદાચ રંગીન હોય તો પણ છપાઈનું ધોરણ ઊતરતું! ભવ્ય મહેલમાં મોગલ બાદશાહના દરબારનું ચિત્ર હોય, પણ શ્વેત-શ્યામ ચિત્રમાં ઠાઠમાઠ કે ઝાકમઝાળ ક્યાં દેખાય? બહુ જ ખટકે.

બીજું, આજે બાળક પાસે ટીવી તથા રૂપેરી પડદા પર રંગીન ફિલ્મ્સ છે. અમારી તો ફિલ્મો પણ બ્લેક એન્ડ વ્હાઇટ. અમારી કલ્પનાશક્તિ ચિત્રો આગળ અટવાઈ જાતી.

જો અમને ખુલ્લા આકાશના રંગો, લીલાંછમ છોડ-વૃક્ષ-વેલ પરનાં રંગબેરંગી ફૂલો તેમજ રંગીન પતંગિયાંઓની દોસ્તી ન હોત તો અમારી કલ્પનાશક્તિ સાચે જ કુંઠિત રહી જાત.

.